Budaya Madura : Rokat
Rokat, èngghi panèka salameddhân sè malolo èbâḍâ’aghi sareng bârghâ dhisa neng bhân - sabbhân dhisa è Madhurâ. Namong tarkaḍhâng dhisa sèttong sareng laènna bâḍâ sè abhuḍhâjâ’âghi rokat sè ta’ paḍâ.
Rokat mènangka salameddhân sè ta’ cèccèr ètoro’è Kembhâng Bhâbur sareng Jhâjhân Pasar. Rokat èbâḍâ’âghi ngabidhi jhâman sabellunna aghâma Islam èyanot rèng Madhurâ. Mèlana Rokat akaè’ sareng kaparcajâ’ân kona sabelunna aghâma Islam. Parlo èkaonèngè jhâ’ aghâma Hindu sareng Bhuddhâ sabellunna ampon dhâddhi aghâma sè mapan mongghu ka rèng Madhurâ. Sa’amponna jhâmannèpon Wali Sanga’ sadhâjâ rèng Madhurâ ampon nganot agâma Islam.
Neng jhâman Wali sanga’ nalèkana aghâma Islam ghi’ bhuru maso’ ka Madhurâ Wali sanga’ malaèn kabiyasa’anna masyarakat sè asalla tradisi religi tor ka’ ḍimma sè sokkla kabiyasa’an adhât. Ta’ sadhâjâ sè asalla ḍâri religi èpaèlang, namong caranya ampon èkorangè magis èpon, mèlana lalampan mowang sangkal kalabân ngobbhâr dhupa, sanarè jhâjhân pasar tor mowang aèng komkoman kembhâng bhâbur è tapa’ ḍângḍâng, jhughân mabâḍâ rokat dhisa ghi’ pagghun èlampa’aghi sanarè rèng Madhurâ ampon aghâḍhuwi bâtek Islami.
Para Ulama Islam è Madhurâ ampon ngaghâli jhâ’ ngobbhâr mènnyan manabi mola’anna aghârâp tana ka’angghuy atatamen è talon sareng nyonson posaka kalabân kokossa dhupa sè èyobbhâr è po’-compo’ neng bhân-sabbhân malem Jum’at, ghâpanèka tradisi sabellunna Aghâma Islam è Madhurâ. Ulama ta’ alanglang sabâb ngobbhâr mènnyan è talon bâuna mènnyan sè èyobbhâr bisa ngojuk olar ḍâri talon sè èghârâbbhâ. Tor nyonson dhupa neng malem Jhuma’at maḍâteng bâu ro’om neng ḍâlem roma.
Bhuḍhâjâ sè aghânḍhu’ Ritual -magis èngghi panèka sadhâjâ lalampan sè asallèpon ḍâri kaparcajâ’ânna rèng Madhurâ sabellunnna rèng Madhurâ nganot aghâma Islam. Akadhi ngobbhâr mènyan è talon, ngobbhâr dhupa ka’angghuy nyonson posaka akadhi tombhâk otabâ kerrès, nyabâ’ sasajhin ka’angghuy Sè Araksa è bâbânâ kajuwân rajâ. Jhughâ mowang aèng komkoman kembhâng bhâbur neng tapa ḍângḍâng.
Oca’ Sè Araksa saèstona ampon bâḍâ nalèka jhâman pamojhâ’ân erroh nenek moyang , Insyaallah mamolanna sè èmaksot èngghi panèka Ghustè Allah. Namong jhughân ta’ sapanèka, sabâb è jhâman animesme manossa mojjhâ panotanna Sè Gaib sè èparcajâ bâḍâ neng kajuwân otabâ bato rajâ. Sè Gaib otabâ Sè Araksa ghâpanèka èsebbhut jhughân Dedemit. Namong mènorot Aghâma Islam Ghustè Allah ta’ nyèpta dedemit. Ghustè Allah namong nyèpta Malaikat, Jin, manossa, bu-tombuwân, kèbân, sareng jhuko’.
Malaikat malolo atasbi tor ngalampa’aghi pakonna Allah SWT, namong bâḍâ sè nyalèndhâ kasorang èngghi panèka katoronanna ejjin sè anyama Iblis, mokong ḍâ’ parèntaèpon Ghustè Allah, karana parnyo’onanna ḍâ’ Ghustè Allah kaèdhin ka’angghuy nyobhâ manossa kantos akh̩ èr jhâman, Ibblis kantos samangkèn nyobhâ manossa. Manossa sè manot ḍâ’ Iblis lajhu dhâddhi kabulâna. Jin lakè’-binè’ bâḍâ sè Islam bâḍâ sè bhunten. Jin sè bânnè Islam panèka dhâddhi kabulâna Ibblis, kabulâna Ibblis ghâpanèka sè dhâddhi dedemit sè malolo nyobhâ ka manossa.
Pajhât abhuḍhâjâ’âghi kaparcajâ’ân magis sabellunna Aghâma Islam èyanot masysarakat Madhurâ ghi’ bâḍâ sè ngalampa’aghi kantos samangkèn ampon ḍhâddhi tradisi. Contowèpon: Rèng Madhurâ bilâ asalameddhân ta’ cèccèr jhâjhân pasar sè ètoro’è kembhâng bhâbur, èngghi panèka kembhâng racok lèma’. Kembhâng bhâbur panèka èyangghep mènangka parlambhâng sèpat lèma’ sè manyèttong sèpattèpon Sè Araksa, sèpat-sèpat bhuru kaḍhâḍḍhiyân ḍâri sèpat bellâs, sèpat mèyara, sèpat lambhâ’ sareng sèpat mamosna. Tamaso’ jhughân Jhâjhân pasar.
Neng Aghâma Islam bâḍâ jhughân sè asèpat magis èngghi panèka jâkèn tor kodhu parcajâ ḍâ’ lalampan Isra’-Mi’raj Kanjeng Nabbhi Muhammad SAW. Aponapa ma’ kodhu parcajâ ? Nabbhi Muhammad SAW alampa’aghi Isra’ sareng Mi’raj namong ḍâlem bâkto samalem. Lalampan sè sapanèka talèbât mostaèl ta’ maso’ ka akal manabi taḍâ’ kakowadhân gâib, sè abhânto tanto lalampan Isra’ sareng Mi’raj ghâpanèka ta’ k̩ èra kadhâddhiyân. Sèpat magis ḍâri Mi’raj katèngal ḍâri tapangghina Kanjeng Nabbhi sareng Ghustè Allah Sè Amorbâ Jhâghât. Ė ḍâlem aghâma Hindu tombuwi carèta sè èsebbhut mitos, èngghi panèka carèta macem ghâpanèka sè nyarèta’aghi tapangghina orèng-orèng saktè sareng para Dhibâ neng Kayangan. Kayangan ḍâlem carèta ghâpanèka èngghi panèka kraton mongghu ka rato, dhâddhi Kayangan kraton mongghu ka Dhibâ. Tapè Islam nyebbhuttaghi Nabbhi tapangghi sareng Allah Asza Wâ Jalla neng Arasy è Siddratulmuntahâ. Sèttong kennengngan sè talèbât soccè , namong kennengngan kasebbhut jhughân ta’ èsebbhut mènangka singgasana èpon Ghustè Allah.
Rokat, èngghi panèka salameddhân sè malolo èbâḍâ’aghi sareng bârghâ dhisa neng bhân - sabbhân dhisa è Madhurâ. Namong tarkaḍhâng dhisa sèttong sareng laènna bâḍâ sè abhuḍhâjâ’âghi rokat sè ta’ paḍâ.
Rokat mènangka salameddhân sè ta’ cèccèr ètoro’è Kembhâng Bhâbur sareng Jhâjhân Pasar. Rokat èbâḍâ’âghi ngabidhi jhâman sabellunna aghâma Islam èyanot rèng Madhurâ. Mèlana Rokat akaè’ sareng kaparcajâ’ân kona sabelunna aghâma Islam. Parlo èkaonèngè jhâ’ aghâma Hindu sareng Bhuddhâ sabellunna ampon dhâddhi aghâma sè mapan mongghu ka rèng Madhurâ. Sa’amponna jhâmannèpon Wali Sanga’ sadhâjâ rèng Madhurâ ampon nganot agâma Islam.
Neng jhâman Wali sanga’ nalèkana aghâma Islam ghi’ bhuru maso’ ka Madhurâ Wali sanga’ malaèn kabiyasa’anna masyarakat sè asalla tradisi religi tor ka’ ḍimma sè sokkla kabiyasa’an adhât. Ta’ sadhâjâ sè asalla ḍâri religi èpaèlang, namong caranya ampon èkorangè magis èpon, mèlana lalampan mowang sangkal kalabân ngobbhâr dhupa, sanarè jhâjhân pasar tor mowang aèng komkoman kembhâng bhâbur è tapa’ ḍângḍâng, jhughân mabâḍâ rokat dhisa ghi’ pagghun èlampa’aghi sanarè rèng Madhurâ ampon aghâḍhuwi bâtek Islami.
Para Ulama Islam è Madhurâ ampon ngaghâli jhâ’ ngobbhâr mènnyan manabi mola’anna aghârâp tana ka’angghuy atatamen è talon sareng nyonson posaka kalabân kokossa dhupa sè èyobbhâr è po’-compo’ neng bhân-sabbhân malem Jum’at, ghâpanèka tradisi sabellunna Aghâma Islam è Madhurâ. Ulama ta’ alanglang sabâb ngobbhâr mènnyan è talon bâuna mènnyan sè èyobbhâr bisa ngojuk olar ḍâri talon sè èghârâbbhâ. Tor nyonson dhupa neng malem Jhuma’at maḍâteng bâu ro’om neng ḍâlem roma.
Bhuḍhâjâ sè aghânḍhu’ Ritual -magis èngghi panèka sadhâjâ lalampan sè asallèpon ḍâri kaparcajâ’ânna rèng Madhurâ sabellunnna rèng Madhurâ nganot aghâma Islam. Akadhi ngobbhâr mènyan è talon, ngobbhâr dhupa ka’angghuy nyonson posaka akadhi tombhâk otabâ kerrès, nyabâ’ sasajhin ka’angghuy Sè Araksa è bâbânâ kajuwân rajâ. Jhughâ mowang aèng komkoman kembhâng bhâbur neng tapa ḍângḍâng.
Oca’ Sè Araksa saèstona ampon bâḍâ nalèka jhâman pamojhâ’ân erroh nenek moyang , Insyaallah mamolanna sè èmaksot èngghi panèka Ghustè Allah. Namong jhughân ta’ sapanèka, sabâb è jhâman animesme manossa mojjhâ panotanna Sè Gaib sè èparcajâ bâḍâ neng kajuwân otabâ bato rajâ. Sè Gaib otabâ Sè Araksa ghâpanèka èsebbhut jhughân Dedemit. Namong mènorot Aghâma Islam Ghustè Allah ta’ nyèpta dedemit. Ghustè Allah namong nyèpta Malaikat, Jin, manossa, bu-tombuwân, kèbân, sareng jhuko’.
Malaikat malolo atasbi tor ngalampa’aghi pakonna Allah SWT, namong bâḍâ sè nyalèndhâ kasorang èngghi panèka katoronanna ejjin sè anyama Iblis, mokong ḍâ’ parèntaèpon Ghustè Allah, karana parnyo’onanna ḍâ’ Ghustè Allah kaèdhin ka’angghuy nyobhâ manossa kantos akh̩ èr jhâman, Ibblis kantos samangkèn nyobhâ manossa. Manossa sè manot ḍâ’ Iblis lajhu dhâddhi kabulâna. Jin lakè’-binè’ bâḍâ sè Islam bâḍâ sè bhunten. Jin sè bânnè Islam panèka dhâddhi kabulâna Ibblis, kabulâna Ibblis ghâpanèka sè dhâddhi dedemit sè malolo nyobhâ ka manossa.
Pajhât abhuḍhâjâ’âghi kaparcajâ’ân magis sabellunna Aghâma Islam èyanot masysarakat Madhurâ ghi’ bâḍâ sè ngalampa’aghi kantos samangkèn ampon ḍhâddhi tradisi. Contowèpon: Rèng Madhurâ bilâ asalameddhân ta’ cèccèr jhâjhân pasar sè ètoro’è kembhâng bhâbur, èngghi panèka kembhâng racok lèma’. Kembhâng bhâbur panèka èyangghep mènangka parlambhâng sèpat lèma’ sè manyèttong sèpattèpon Sè Araksa, sèpat-sèpat bhuru kaḍhâḍḍhiyân ḍâri sèpat bellâs, sèpat mèyara, sèpat lambhâ’ sareng sèpat mamosna. Tamaso’ jhughân Jhâjhân pasar.
Neng Aghâma Islam bâḍâ jhughân sè asèpat magis èngghi panèka jâkèn tor kodhu parcajâ ḍâ’ lalampan Isra’-Mi’raj Kanjeng Nabbhi Muhammad SAW. Aponapa ma’ kodhu parcajâ ? Nabbhi Muhammad SAW alampa’aghi Isra’ sareng Mi’raj namong ḍâlem bâkto samalem. Lalampan sè sapanèka talèbât mostaèl ta’ maso’ ka akal manabi taḍâ’ kakowadhân gâib, sè abhânto tanto lalampan Isra’ sareng Mi’raj ghâpanèka ta’ k̩ èra kadhâddhiyân. Sèpat magis ḍâri Mi’raj katèngal ḍâri tapangghina Kanjeng Nabbhi sareng Ghustè Allah Sè Amorbâ Jhâghât. Ė ḍâlem aghâma Hindu tombuwi carèta sè èsebbhut mitos, èngghi panèka carèta macem ghâpanèka sè nyarèta’aghi tapangghina orèng-orèng saktè sareng para Dhibâ neng Kayangan. Kayangan ḍâlem carèta ghâpanèka èngghi panèka kraton mongghu ka rato, dhâddhi Kayangan kraton mongghu ka Dhibâ. Tapè Islam nyebbhuttaghi Nabbhi tapangghi sareng Allah Asza Wâ Jalla neng Arasy è Siddratulmuntahâ. Sèttong kennengngan sè talèbât soccè , namong kennengngan kasebbhut jhughân ta’ èsebbhut mènangka singgasana èpon Ghustè Allah.
0 Response to "Budaya Madura : Rokat"
Post a Comment